Akyaka Cittaslow (Yavaş/Sakin Kent) Olmaya Hazırlanıyor !!!
Küçük bir kasaba düşleyin; doğası bozulmamış, dev
marketlerde bir ekmek alabilmek için kuyrukta bekleyen insanlar yok,
korna sesleriyle uyanmıyorsunuz. Hayatınız koşuşturarak geçmiyor.
Yediğiniz içtiğiniz her şey yaşadığınız yörenin doğal ortamında sağlıklı
bir şekilde yetiştiriliyor. Ayaküstü geçiştirilen sağlıksız besinlerle
değil doğru düzgün
yemeklerle besleniyorsunuz. Arabaya değil bisiklete biniyorsunuz. Çevre
kirliliği yok. Gürültü patırtı yok. Etrafınızda gözü rahatsız eden bir
yapılaşma yok. İşte bu felsefeyle yola çıkan bir toplumsal hareketin
temsilcilerinden biri olmaya hazırlanıyor Akyaka… Ama Akyakalıların
arzusu ve onayı
ile…
Akyaka Belediyesi ve Akyaka Kent Konseyi olarak, Akyaka’nın Uluslararası Yavaş Kentler Birliği (CittaSlow) üyeliği için çalışmalara başladık. Öncelikle bu konudaki çalışmaları yürütmek üzere Akyaka Belediyesi ve Akyaka Kent Konseyi üyelerinin bir araya geldiği bir çalışma grubu oluşturuldu.
Üyelik başvurusundan önce konunun Akyaka
kamuoyunda yeterince bilinmesini ve görüşülmesini amaçlıyoruz. Bir
yandan broşürler, afişler, bültenler, belediye ve kent konseyinin
internet web siteleri üzerinden yayınlar ile bilgilendirme çalışmaları
yaparken diğer yandan aktif katılımı sağlayacağımız halk toplantıları
düzenlemeyi planlıyoruz. Amacımız AKYAKA’nın çevre, kültür, tarih,
turizm, sanat, vb alanlardaki farklılığını ve özgünlüğünü birlikte
anlamak, görmek ve fark edebilmek. Mart 2010’a kadar yoğun bir
programla sürdürmeyi planladığımız bu tanıtım ve bilgilendirme sürecinde
farklı kesimlerle (halk, turizmciler, öğrenciler, STK’lar, esnaf,
Akyakaya yerleşerek yeni bir yaşam tercihi olarak seçenler vb.) ile
görüşmeler gerçekleştirmeyi, sonrasında da bir halkoyu yoklaması ile
üyelik başvurusu konusunda birlikte karar almayı hedefliyoruz.
Cittaslow Neyi İfade Ediyor?
İtalyanca citta (şehir) ve İngilizce slow (yavaş) kelimelerinden oluşan Cittaslow, yavaş kent anlamına geliyor. 1999 yılında İtalya'nın Greve kentinde "slow food" (yavaş yemek) hareketinden ortaya çıkan bir kentler kasabalar ağı olan birliğe üye kentler, küreselleşmenin standartlaştırdığı, insana ve çevreye duyarsızlaştırdığı kentlere alternatif olarak şekilleniyor.
Kentlerin hangi alanlarda önemli ve özel olduklarını düşünmeleri ve bu özelliklerini korumak için strateji geliştirmeleri anlamına gelen "yavaş kent", kentin dokusunun, renginin, müziğinin, doğasının, kültürel zenginliklerinin ve hikayesinin uyum içinde, şehir sakinlerinin ve ziyaret edenlerin zevk alabilecekleri bir dayanışma olarak gösteriliyor.
1980'lerde
İtalya'da 'fast food' kültürüne karşı olarak, yerel ürünlerle
geleneksel, sağlıklı beslenme kültürünü korumayı amaçlayan ‘Slow food’
(Yavaş Yemek) akımı başlamıştı. Yine bu hareketten esinlenerek 1999'da
32 İtalyan kasabasının katılımıyla 'Yavaş Kentler' akımı başladı ve kısa
süre sonra uluslararası bir nitelik kazandı. Uluslararası Yavaş Kentler
Birliği, nüfusu 50.000’den az olan küçük kentlerin / kasabaların üyeliğe
kabul edildiği bir organizasyondur.
Her Yavaş Kent, yaşam kalitesinin arttırılması için 54 tane amaç ve prensibin gerçekleştirilmesi için çalışır. Bu amaçlar ve prensipler, yaşamın farklı kesimlerinden yerel halkın kentlerinin iyiliği için birlikte çalışmalarını sağlayan bir mekanizma, kentlerinin gelişimini izlemeyi sağlayan somut kıstaslardır.
‘Yavaş Kent’ bu kıstasların ötesinde bir düşünce şeklidir. Kentin ve içinde yaşayan insanların iyiliğini önemsemektir. Çeşitliliği zenginlik saymak ve arttırmak, modern dünyanın birçok ‘aynılaşmış’ kentlerinden farklı kalmaya çalışmaktır. Yerel halkın ihtiyaçlarının ve değerlerinin göz ardı edildiği değişen dünyada kendine farklılığı ile bir yer bulmaktır.
‘Slow’ (yavaş/sakin) kavramı, asla tembellik yapmayı değil, aktivitelerimizin insan ve çevre açısından sonuçlarının farkında olmayı, gelişme ve kalkınmanın sürdürülebilirlik anlayışı içinde olması gerekliliğini ifade eder.
Yavaş Kent, teknoloji karşıtı radikal bir hareket değildir. Amaca hizmet ettiği sürece teknolojinin nimetlerinden yararlanmayı öngörür. Varoluşumuzu sağlayan doğal ve kültürel değerleri koruyarak (sürdürülebilir) gelişmeyi, çevreyi kirletmeden kendi kendine yetebilmeyi, doğanın ve kentin tadını çıkararak telaşsız, huzurlu, kısaca salyangoz gibi 'yavaş' yaşamayı ifade eder.
Akyaka’nın Cittaslow Olmasını Neden İstiyoruz ?
Kendi farklılıklarının farkına varan kentlerin oluşturduğu Cittaslow Birliği gelişmenin ve ilerlemenin çevreye ve doğaya saygılı kalarak da mümkün olduğunu gösteren mükemmel örnekler taşıyor. Dünyanın en modern projelerinden biri olan Cittaslow Kentler Birliği, kentlerin kendi kimliklerini, özelliklerini, tarihlerini ve yaşam tarzlarını korumalarını sağlarken bir yandan da ön plana çıkarmalarını destekleyerek kültürlerin korunmasına da yardımcı oluyor.
Akyakalılar olarak oluşturduğumuz Akyaka
Vizyonu'nu bir kez daha hatırlayacak olursak, aslında yavaş kent
kavramının bize ne kadar yakın olduğunu kolayca görebiliriz.
Akyaka Vizyonu:
"Doğaya saygılı, mimari yapısını koruyan, hizmet altyapısı güçlü, sürdürülebilir ve ekolojik turizme odaklı, insanların birlik ve beraberlik içinde ortak hareket edebildiği Akyaka”
Yine Akyakalılar olarak bu vizyonu gerçekleştirmek üzere üzerinde anlaştığımız Akyaka Yerel Yönetim İlkeleri ile bu konudaki kararlılığımızı da ortaya koyduk. Bu kararlılığımızı daha yukarı taşıyarak uluslararası geçerli hale getirebiliriz.
- Geri kazanım tekniklerini geliştirerek, çevresel politikalar uygulayan
- Sadece üzerine binalar inşa etmek yerine, toprağın çevre dostu şekilde kullanılabilmesine yönelik altyapı politikası yürüten
- Havanın ve kent yaşamının kalitesini geliştirmek, bunun için uygun teknoloji kullanımını teşvik eden
- Organik ürünler üretilmesini ve tüketilmesini desteklemek, genetiği değiştirilmiş organizmalardan (GDO) sakınan
- Doğal, çevreyle uyumlu tekniklerin kullanımıyla üretilen yiyecek maddelerinin tüketimini desteklemek, genetik yapısıyla oynanmış ürünleri hariç tutarak, Slow Food Ark ve Presidia projeleriyle işbirliği içerisinde, zor durumlar için gereken tipik ürünleri üreten
- Finansal zorluğa düşen yerel üreticileri destekleyen
- Kültür ve gelenekler korunarak, bölgenin simgeselleşmesine katkıda bulunmak, kaliteli üreticiler ve satıcılar arasında doğrudan temas kurulabilmesi için uygun ortam ve mekanlar yaratan
- Gerçek konukseverlik kalitesini koruyan
- Şehrin kaynaklarının eksiksiz ve yaygın kullanımını önleyen fiziksel ve kültürel engelleri kaldıran
- Gençlerin ve okulların lezzet eğitimiyle tanışmasını sağlamak, yalnızca işletmecilerin değil bütün vatandaşlarının Yavaş Şehir’de yaşadıklarına dair farkındalıklarını sağlayan bir AKYAKA olabiliriz.
Beldemizi sahip olduğu eşsiz doğal güzelliklere, yükselteceğimiz bilinçli yaşama kültürümüzü katarak dünyaya insanların haz alarak yaşadığı bir butik tatil beldesi olarak tanıtabiliriz. Var mısınız ?
Yavaş (Sakin) Kent Nasıl Olunur ?
Merkezi İtalya’nın Chieva kasabasında bulunan
'Uluslararası Yavaş Kentler Birliği', bu ağa katılmak üzere başvuran
dünyanın heryerinden küçük kentleri, oluşturdukları standartlara göre
denetleyerek kriterleri karşılayan kentlere bir sertifika ile birlikte
'Salyangoz Bayrağı' dalgalandırma hakkı veriyor.
Bugün dünyada çoğu Avrupa, Avusturalya ve Asya ülkelerinde bulunan 129 tane 'Yavaş Kent' var. Türkiye’den şu ana kadar birliğe üyeliği kabul edilen ilk ve tek yavaş kent Seferihisar’dır.
Yavaş Kentler Birliğine üyelik süreci, başvuran belediyenin, kentinin bir takım kıstaslar açısından kendini değerlendirmesi ve puanlaması ile başlıyor. Üyeliğe kabul edilmek için puanların en az %50’sini almak ve üyelik başvurusunun kabul edilmeden önce Yavaş Kentler Birliği’nin ülke temsilciliği (Türkiye için Seferihisar Belediyesi) tarafından değerlendirilmesi gerekiyor. İlk değerlendirme masraflarını karşılamak üzere başvuru ücreti ödeniyor, sonrasında da her yıl üyelik ücreti birliğin İtalya’daki merkezine ödeniyor.
Akyaka’daki Cittaslow Çalışmalarını Nasıl İzleyebilirsiniz ?
Çalışmalar ilerledikçe Akyaka Belediyesi, Akyaka Kent Konseyi ve diğer sivil toplum kuruluşları vasıtası ile duyuracağız. Farklı toplum kesimleriyle yapılacak toplantılar Belediye anonsları yanında, ilgili grupların temsilcilerine doğrudan da duyurulacaktır. Çalışmaları kent konseyi ve Akyaka Belediyesi web sitelerinden de takip edebilirsiniz. E-bültenlerimizi almak için mail list imize üye olabilirsiniz. Çalışmalarla ilgili düşünce ve önerilerinizi cittaslow@akyakakentkonseyi.org.tr adresine gönderebilirsiniz.
Tasarım ve Geliştirme : Serdar Denktaş